เสียหายนับแสนล้านเหตุปกปิดโรค ASF เปิดมติ ครม.-กรมปศุสัตว์อ้างดำเนินการลดความเสี่ยงตั้งแต่ปี 62

เมื่อวันที่ 12 มกราคม 2565 ผู้สื่อข่าวรายงานถึงผลการประชุมคณะรัฐมนตรี วันที่ 11 ม.ค.65 ที่มีมติอนุมัติให้กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ (กษ.) ใช้งบประมาณรายจ่ายประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 งบกลาง รายการเงินสำรองจ่ายเพื่อกรณีฉุกเฉินหรือจำเป็น เพื่อป้องกันโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกร (ASF) และโรคระบาดร้ายแรงในสุกรหรือหมูป่าเป็นเงินทั้งสิ้น 574,111,263 บาท (กว่า 574 ล้านบาท ) เพื่อเป็นค่าใช้จ่ายในการป้องกันโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกรและโรคระบาดร้ายแรงในสุกรหรือหมูป่า โดยเป็นค่าชดใช้ราคาสุกรที่ถูกทำลาย ตั้งแต่วันที่ 23 มีนาคม 2564 ถึงวันที่ 15 ตุลาคม 2564 ตามมาตรา 13 (4) แห่งพระราชบัญญัติโรคระบาดสัตว์ พ.ศ. 2558 ซึ่งได้ผ่านการพิจารณาของคณะกรรมการประเมินตามกฎกระทรวงกำหนดค่าชดใช้ราคาสัตว์ที่ถูกทำลายอันเนื่องจากเป็นโรคระบาดหรือมีเหตุอันควรสงสัยว่าเป็นโรคระบาดหรือสัตว์หรือซากสัตว์ที่เป็นพาหะของโรคระบาด พ.ศ. 2560 แล้ว

ทั้งนี้การขออนุมัติงบกลาง 574 ล้านบาทนี้ มีขึ้นวันเดียวกับที่กรมปศุสัตว์แถลงพบเชื้อ ASF แล้ว 1 ตัวอย่าง และในการขออนุมัติงบจำนวนนี้เพื่อไปชดเชยสุกรที่ถูกทำลายเมื่อปี 2564 โดยระบุว่าเพื่อลดความเสี่ยงโรคระบาด โดยที่ไม่มีการตรวจสอบว่าเป็นการติดเชื้อโรคหรือไม่ ทั้งๆ ที่พบการตายของสุกรกว่า 3 แสนตัว จากการใช้งบกลางปี 63-64 ไปกว่า 470 ล้านบาท ทำลายสุกรกว่า 1.4 แสนตัว

สาระสำคัญโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกรเป็นโรคติดต่อสำคัญในสุกรที่เกิดจากเชื้อไวรัส หากมีการระบาดของโรคนี้ในประเทศแล้วจะกำจัดโรคได้ยาก เพราะในปัจจุบันยังไม่มีวัคซีนในการป้องกันและยาที่รักษาโรค เชื้อไวรัสที่ก่อโรคมีความทนทานในผลิตภัณฑ์จากสุกรและสิ่งแวดล้อมสูง สุกรที่หายป่วยแล้วจะเป็นพาหะของโรคได้ตลอดชีวิตและความรุนแรงของโรคยังทำให้สุกรที่ติดเชื้อมีการตายเฉียบพลันเกือบร้อยละ 100

โรคนี้ไม่ติดต่อสู่คนและสัตว์ชนิดอื่น อีกทั้งมีการตรวจพบการกลายพันธุ์ของเชื้อไวรัสโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกร (ASF) แพร่กระจายในภูมิภาคเอเชียและแปซิฟิก ซึ่งแตกต่างไปจากไวรัส ASF ที่เคยตรวจพบในทวีปยุโรปและเอเชียมาก่อนหน้านี้ ประกอบกับปัจจุบันยังพบการระบาดของโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกรร่วมกับโรคระบาดร้ายแรงในสุกรอื่นที่ก่อให้เกิดความเสียหายร้ายแรง เช่น โรคกลุ่มอาการระบบสืบพันธุ์และทางเดินหายใจในสุกร (พีอาร์อาร์เอส, Porcine Reproductive and Respiratory Syndrome : PRRS) เป็นต้น ทำให้การวินิจฉัย ชันสูตรโรค การเฝ้าระวัง ป้องกันและควบคุมโรคมีความยากลำบากยิ่งขึ้น ก่อให้เกิดความเสียหายทางเศรษฐกิจอย่างร้ายแรงจากการที่เกษตรกรต้องสูญเสียสุกรที่ป่วยตายจากโรคและไม่สามารถเลี้ยงสุกรต่อไปได้ เนื่องจากเชื้อโรคยังสะสมอยู่ในพื้นที่ และทำให้เกิดโรคซ้ำในฟาร์มจนทำให้สูญเสียอาชีพการเลี้ยงสุกรไปในที่สุด อีกทั้งยังส่งผลกระทบต่ออุตสาหกรรมต่อเนื่องอื่น ๆ ได้แก่ โรงงานอาหารสัตว์ โรงฆ่าสัตว์ โรงงานแปรรูปผลิตภัณฑ์สุกร ธุรกิจการค้าเวชภัณฑ์สัตว์ รวมถึงเกษตรกรผู้เพาะปลูกพืชที่ใช้เป็นวัตถุดิบอาหารสัตว์ ได้แก่ ข้าว ข้าวโพด มันสำปะหลัง ถั่วเหลือง มีมูลค่าความเสียหายรวมไม่ต่ำกว่า 150,000 ล้านบาท

นอกจากนี้ยังต้องมีภาระค่าใช้จ่ายในการฟื้นฟูอาชีพให้กับเกษตรกร ซึ่งต้องใช้เงินงบประมาณเป็นจำนวนมากและใช้เวลานานในการฟื้นฟู จะก่อให้เกิดภาวะขาดแคลนเนื้อสุกรในการบริโภคอย่างรุนแรง ส่งผลกระทบต่อภาระค่าครองชีพของประชาชนและความมั่นคงทางอาหารของประเทศอีกด้วย และทำให้ประเทศไทยต้องสูญเสียโอกาสในการส่งออกสุกรมีชีวิต เนื้อสุกรแช่แข็งและผลิตภัณฑ์สุกรไปจำหน่ายในต่างประเทศ ซึ่งมีมูลค่าไม่ต่ำกว่า 22,000 ล้านบาทต่อปี

จากความรุนแรงของโรคทั้งสองข้างต้น หากไม่มีมาตรการเฝ้าระวัง ป้องกันและควบคุมโรคที่เหมาะสม จะต้องมีการทำลายสุกรเพื่อการควบคุมโรคและเกิดการสูญเสีย ดังนี้

1) ประเทศไทยมีเกษตรกรผู้เลี้ยงสุกรจำนวน 187,272 ราย เป็นเกษตรกรรายย่อย 184,091 ราย เลี้ยงสุกรขุน 2,247,332 ตัว สุกรพันธุ์ 390,993 ตัว ลูกสุกร 689,562 ตัว เป็นเกษตรกรรายใหญ่ 3,181 ราย เลี้ยงสุกรขุน 5,746,265 ตัว สุกรพันธุ์ 683,998 ตัว และลูกสุกร 1,532,035 ตัว

1.1 กรณีเกิดโรคร้อยละ 30 ของสุกรที่เลี้ยง จะเกิดความสูญเสียสำหรับ เกษตรกรรายย่อยจำนวน 5,133,886,800 บาท เกษตรกรรายใหญ่จำนวน 11,544,610,200 บาท รวม 16,678,497,000 บาท

1.2 กรณีเกิดโรคร้อยละ 50 ของสุกรที่เลี้ยง จะเกิดความสูญเสียสำหรับ  เกษตรกรรายย่อยจำนวน 8,556,478,000 บาท เกษตรกรรายใหญ่จำนวน 19,236,245,500 บาท รวม 27,792,723,500 บาท

1.3 กรณีเกิดโรคร้อยละ 80 ของสุกรที่เลี้ยง จะเกิดความสูญเสียสำหรับ เกษตรกรรายย่อยจำนวน 13,690,364,800 บาท เกษตรกรรายใหญ่จำนวน 30,777,992,800 บาท รวม 44,468,357,600 บาท

1.4 กรณีเกิดโรคร้อยละ 100 ของสุกรที่เลี้ยง จะเกิดความสูญเสียสำหรับ เกษตรกรรายย่อยจำนวน 17,112,956,000 บาท เกษตรกรรายใหญ่จำนวน 38,472,491,000 บาท รวม 55,585,447,000 บาท

2) ผลกระทบด้านเศรษฐกิจ

 2.1 โดนระงับการส่งออกเนื้อสุกรชำแหละ เนื้อสุกรแปรรูป เป็นมูลค่าปีละประมาณ 6,000 ล้านบาท

 2.2 สูญเสียโอกาสการส่งออกสุกรมีชีวิต เป็นมูลค่าปีละประมาณ 16,000 ล้านบาท โดยประเทศคู่ค้าที่สำคัญ ได้แก่ ราชอาณาจักรกัมพูชา มูลค่าประมาณ 10,000 ล้านบาท สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว มูลค่าประมาณ 1,700 ล้านบาท สาธารณรัฐแห่งสหภาพเมียนมา มูลค่าประมาณ 700 ล้านบาท และสาธารณรัฐสังคมนิยมเวียดนาม มูลค่าประมาณ 3,400 ล้านบาท

2.3 ด้านธุรกิจอาหารสัตว์ 66,666 ล้านบาท

2.4 ด้านธุรกิจเวชภัณฑ์ 3,500 ล้านบาท

2.5 ผลกระทบด้านราคาสุกรขุนมีชีวิตภายในประเทศ เนื่องจากผู้บริโภคเกิดความตื่นตระหนก ทำให้ราคาลดลง ดังนี้

2.5.1 ราคาลดลงกิโลกรัมละ 10 บาท ทำให้เกษตรกรสูญเสียรายได้ปีละ 22,000 ล้านบาท

2.5.2 ราคาลดลงกิโลกรัมละ 20 บาท ทำให้เกษตรกรสูญเสียรายได้ปีละ 44,000 ล้านบาท

2.5.3 ราคาลดลงกิโลกรัมละ 30 บาท ทำให้เกษตรกรสูญเสียรายได้ปีละ 66,000 ล้านบาท

ทั้งนี้ ข้อ 2.3 และ 2.4 ประมาณการความเสียหายจากการระบาดของโรคที่ร้อยละ 50

3) ค่าใช้จ่ายในการฟื้นฟูอาชีพและความเป็นอยู่ของเกษตรกรเป็นจำนวนมาก และใช้ระยะเวลาในการฟื้นฟูเป็นเวลานานซึ่งกรมปศุสัตว์ได้มีระบบการเฝ้าระวังและประเมินความเสี่ยงของโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกรอย่างต่อเนื่องทั้งจากต่างประเทศและภายในประเทศ และได้กำหนดมาตรการต่าง ๆ ในการเฝ้าระวัง ป้องกันและควบคุมโรคอย่างเข้มงวด รวมทั้งยังคงดำเนินการตามแผนรับมือโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกรโดยดำเนินการลดความเสี่ยงต่อโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกรอย่างต่อเนื่อง ด้วยการทำลายสุกรและชดใช้ราคาสุกรที่ถูกทำลาย อาศัยอำนาจตามมาตรา 13 (4) แห่งพระราชบัญญัติโรคระบาดสัตว์ พ.ศ.2558 ซึ่งได้ดำเนินการลดความเสี่ยงต่อโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกรตั้งแต่เดือนกรกฎาคม 2562 ถึงวันที่ 22 มีนาคม 2564 ในพื้นที่ 39 จังหวัด ได้แก่ อ่างทอง จันทบุรี ชลบุรี สระแก้ว ตราด ฉะเชิงเทรา สุรินทร์ บุรีรัมย์ ศรีสะเกษ อุบลราชธานี นครราชสีมา ชัยภูมิ นครพนม หนองคาย มหาสารคาม กาฬสินธุ์ ขอนแก่น อำนาจเจริญ บึงกาฬ ร้อยเอ็ด เชียงใหม่ พะเยา เชียงราย แพร่ ลำพูน แม่ฮ่องสอน ลำปาง น่าน อุทัยธานี อุตรดิตถ์ สุโขทัย ตาก เพชรบุรี นครปฐม กาญจนบุรี สุพรรณบุรี สุราษฎร์ธานี ภูเก็ต และนครศรีธรรมราช จำนวนเกษตรกร 4,855 ราย จำนวนสุกร 142,079 ตัว เป็นเงินทั้งสิ้น 559,657,408 บาท โดยดำเนินการดังนี้

1. การลดความเสี่ยงโดยใช้งบประมาณจากสมาคมผู้เลี้ยงสุกรแห่งชาติในเกษตรกรจำนวน 1,617 ราย จำนวนสุกร 29,312 ตัว เป็นเงินทั้งสิ้น 89,458,319 บาท

2. การลดความเสี่ยงโดยใช้งบกลาง รายการเงินสำรองจ่ายเพื่อกรณีฉุกเฉินหรือจำเป็นปีงบประมาณ พ.ศ. 2563 – 2564 ในเกษตรกรจำนวน 3,238 ราย 112,767 ตัว เป็นเงินทั้งสิ้น 470,199,089 บาท

ทั้งนี้ กรมปศุสัตว์ได้ดำเนินการลดความเสี่ยงต่อโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกรอย่างต่อเนื่องในปีงบประมาณ พ.ศ.2564 ถึงปีงบประมาณ พ.ศ.2565 (23 มีนาคม 2564 ถึง 15 ตุลาคม 2564) ไปแล้วในพื้นที่ 56 จังหวัด ได้แก่ ปทุมธานี อ่างทอง ชัยนาท สิงห์บุรี ลพบุรี พระนครศรีอยุธยา สระบุรี หวัดสระแก้ว นครราชสีมา บุรีรัมย์ สุรินทร์ ชัยภูมิ ศรีสะเกษ อุบลราชธานี เลย


On Key

Related Posts

“คะเรนนี”วิกฤตหนักประชาชนกลายเป็นผู้ลี้ภัยเพิ่มขึ้นต่อเนื่อง 1.7 แสนคน สถานการณ์ยังคงเลวร้าย 3 กองกำลังชาติพันธุ์วอนนานาชาติกดดันทหารพม่าหยุดทำร้ายพลเรือน-แนะประกาศเขตห้ามบินทางทหารทั่วประเทศ

เมื่อวันที่ 21 มกราคม 2565 นายคูโกเหร่ ผู้ประสานงาRead More →

ชาวบ้านพุระกำประกาศพร้อมกลับใจแผ่นดิน หากรัฐอนุมัติสร้างเขื่อนทับชุมชน ด้านหัวหน้าเขตรักษาพันธุ์ฯ หวั่นความขัดแย้งซ้ำกรณีบางกลอย

เมื่อวันที่ 20 มกราคม 2565 ผู้สื่อข่าวรายงานว่า วาRead More →