เมื่อวันที่ 20 เมษายน 2564 เฟซบุ๊ก Friends Without Borders Foundationของมูลนิธิเพื่อนไร้พรมแดน รายงานว่า ภายหลังจากถูกผลักดันกลับไป ผู้ลี้ภัยชาวกะเหรี่ยงตกอยู่ในสภาพการเป็น “ผู้พลัดถิ่นในประเทศ” ร่วมกับชาวบ้านนับหมื่นที่ยังกลับบ้านไม่ได้ ต้องหลบซ่อนอยู่ในป่าจังหวัดมื่อตรอ หรือพักอาศัยกับชุมชนคนพลัดถิ่นริมน้ำสาละวิน 

ทางตอนเหนือของประเทศไทย ตรงข้ามกับ อ.แม่ฟ้าหลวง เชียงราย ชาวบ้าน “ดอยก่อวัน” หรือ “ลอยก่อวัน” ตามสำเนียงไต/ไทใหญ่ ซึ่งเป็นชุมชนผู้พลัดถิ่นชาวไตและกลุ่มชาติพันธุ์อื่นในรัฐฉานเช่น ลาหู่ อาข่า ฯลฯ จำนวน 2,555 คนก็กำลังหวาดผวาอย่างหนัก เนื่องจากถูกกองทัพพม่ายิงปืนใหญ่เข้าใส่เป็นรอบที่ 2 เมื่อวันที่ 19 เมษายนต่อเนื่องจากวันที่ 18 เมษายนก่อนหน้า

ผู้พลัดถิ่นที่ดอยก่อวัน พักอยู่ในความคุ้มครองของฐานทัพของกองทัพรัฐฉาน (Shan State Army) หรือ SSA ซึ่งอยู่ภายใต้สภาเพื่อการกอบกู้รัฐฉาน หรือ RCSS (Restoration Council of Shan State)  อีกหนึ่งของกลุ่มติดอาวุธชาติพันธุ์ที่ออกมาแสดงจุดยืนต่อต้านรัฐประหารและอยู่ข้างผู้เรียกร้องประชาธิปไตย

บนชายแดนรัฐฉานใต้กับจังหวัดเชียงราย เชียงใหม่ และแม่ฮ่องสอน ยังมีชุมชนผู้พลัดถิ่นในประเทศอยู่อีก 4 แห่ง คือ ดอยไตแลง ดอยสามสิบ ดอยดำ และบ้านกองมุงเมือง และมีผู้ลี้ภัยในค่ายพักภัยกุงจ่อที่ต.เปียงหลวง อ.เวียงแหง เชียงใหม่อีก 1 แห่ง รวมประชากรทั้งหมดราว 6,000 คน 

ชาวบ้านเหล่านี้ส่วนใหญ่เป็นเด็กและผู้หญิง หลบหนีการกวาดล้างและการประหัตประหารของกองทัพพม่ามาพักอยู่ริมขอบแดน และไม่สามารถกลับบ้านของตนเองได้มากว่า 20 ปีแล้ว  แม้ RCSS จะลงนามในข้อตกลงหยุดยิงกับรัฐบาลพม่าเช่นเดียวกับ KNU  กองทัพพม่าก็ยังคงมุ่งขยายกำลังและดำเนินปฏิบัติการทหารทหาร รวมถึงส่งโดรนสอดแนมบินเหนือชุมชนอยู่เป็นปกติ

การโจมตีทั้ง 2 ครั้งดูเหมือนเป็นการข่มขู่ที่ RCSS แสดงตนต่อต้านคณะทหารที่ปกครองประเทศ กระสุนปืนใหญ่ตกในไร่สวนที่อยู่ห่างจากชุมชนออกไปราว 7-8 กม. และไม่มีผู้บาดเจ็บ  อย่างไรก็ดี ชาวบ้านบนดอยก่อวันก็ไม่ต่างกับผู้พลัดถิ่นที่อื่น พวกเขารู้ตัวว่าถึงเวลาที่จะต้องเตรียมพร้อมหากถึงวันที่ต้องอพยพหลบหนีเข้าประเทศไทย

คำถามจึงคือ หากสถานการณ์เลวร้ายลงจนผู้คนต้องขอเข้ามาลี้ภัย รัฐไทยจะปฏิบัติกับเขาอย่างไร

———

ภาพประกอบ : แผนที่ชายแดนไทย-รัฐฉาน จาก Shan State Refugee Committee (SSRC)

Comments are closed, but trackbacks and pingbacks are open.