เมื่อวันที่ 7 กรกฎาคม 2568 นายบันยา โฆษกสภาบริหารชั่วคราวรัฐคะเรนนี (Interim Executive Council- IEC) ให้สัมภาษณ์ “สำนักข่าวชายขอบ” ถึงสถานการณ์ในรัฐคะเรนนีล่าสุด ซึ่งกำลังสู้รบใกล้ชายแดนไทย ด้าน อ.แม่สะเรียง อ.ขุนยวม อ.เมือง จ.แม่ฮ่องสอน ว่า การสู้รบที่เมืองผาซอง ติดแม่น้ำสาละวิน ไม่ไกลชายแดนไทยมากนักโดยมีฐานของทหารพม่า 2 แห่งคือหน่วยเคลื่อนที่เร็ว LIB 134-135 ขณะนี้ยึดได้คือหน่วย 134 แต่ฐานหลักในเมืองผาซองยังไม่สามารถยึดได้ ยังมีการสู้รบอยู่ เป้าหมายของเราคือต้องการยึดเมือง
โฆษก IEC กล่าวว่าสัปดาห์ที่ผ่านมามีเครื่องบินพม่าตกในรัฐคะเรนนี โดยมีประกาศโดยคณะเสนาธิการร่วม Joint Chiefs of Staff ว่าสามารถใช้อาวุธต่อสู้อากาศยานยิงเครื่องบินของกองทัพพม่าตกได้ แต่ตนยังไม่ทราบรายละเอียด
ผู้สื่อข่าวถามว่าตลอดแนวชายแดนไทย-คะเรนนี กองกำลังของทหารคะเรนนีควบคุมไว้ได้แล้วทั้งหมดหรือไม่ นายบันยากล่าวว่าดูจากพื้นที่ด้านล่าง BP15 ชายแดนรัฐกะเหรี่ยง ขึ้นมาถึงติดชายแดนรัฐฉาน ชายแดนสาละวิน เราคุมได้แล้ว 100% ยังคงเหลือฐานทหารพม่าอีก 1 จุดชายแดนรัฐฉานและไทย ชายแดนที่บ้านรักไทย อ.เมืองแม่ฮ่องสอน ที่ยังไม่ดำเนินการเพราะการเข้าไปปฏิบัติการเสี่ยงว่ากระสุนจะตกไปเขตรัฐฉาน หรือเขตแดนไทย และฐานนี้ก็ไม่มีบทบาทสำคัญมากนัก
เมื่อถามว่า บริเวณด่านชายแดนไทย-คะเรนนีที่ IEC ยึดจากทางการพม่าไว้หมดแล้วได้เปิดให้ประชาชนค้าขายเป็นปกติต่างๆ ดำเนินการอย่างไร นายบันยากล่าวว่า ตอนนี้กำลังเตรียมความพร้อมอยู่ แต่สามารถเข้าออกได้เพราะเป็นจุดผ่อนปรนชั่วคราวและตรงนี้ยังไม่เป็นทางการ การเก็บภาษียังไม่มี แต่เป็นด่านที่ตรวจสอบการเข้าออกของคนและสินค้า มีการเก็บคล้ายๆ ภาษี แต่ยังไม่ถึงกับเป็นระบบ สำหรับชาวบ้านก็สามารถเดินทางมาได้ถึงด่านห้วยต้นนุ่น เอาของมาส่งที่ด่าน แต่ยังไม่อนุญาตให้เข้าไปชั้นใน และขณะนี้มีหน่วยงานของคะเรนนีทำงานเตรียมการอยู่
วันเดียวกันสำนักข่าว Ngao Leng Mun Mai รายงานว่า กองทัพพม่าประกาศว่าสามารถยึดคืนเมืองปาย หรือเมืองโมเป่ ซึ่งตั้งอยู่ใกล้ชายแดนรัฐฉานใต้และรัฐคะเรนนีได้สำเร็จ หลังจากเข้าโจมตีหนักในพื้นที่นี้เป็นเวลากว่า 6 เดือน โดยกองทัพพม่าสามารถยึดคืนเมืองได้จากกองกำลังป้องกันแห่งชาติคะเรนนี (The Karenni Nationalities Defense Force – KNDF) โดยได้ทำลายฐานทัพของฝ่ายต่อต้านหลายกลุ่ม รวมทั้งฐานปฏิบัติการของทีมแพทย์เคลื่อนที่อย่างกลุ่ม Free Burma Ranger ด้วย โดยขณะนี้สามารถยึดทั้งเมืองได้เบ็ดเสร็จ
กองทัพพม่าระบุว่า ได้ปะทะกับฝ่ายต่อต้านจำนวน 615 ครั้ง โดยหลังยึดเมืองปายได้สำเร็จพบศพของทหารฝ่ายต่อต้านจำนวน 24 ศพ และยึดอาวุธได้จำนวนหนึ่ง นอกจากนี้กองทัพพม่าระบุว่า สามารถคุมถนนเชื่อมเมืองลอยก่อ เมืองหลวงของรัฐคะเรนนี เมืองปายและเมืองผายขุน (เป่โข่ง) โดยจะเข้าเคลียร์พื้นที่และเปิดให้ใช้ถนนอีกครั้งในเร็วๆนี้
กองทัพพม่ายังระบุว่า นอกจากเมืองปายแล้ว ยังสามารถยึดคืนเมืองลอยก่อได้ทั้งหมดเมื่อวันที่ 16 กรกฎาคม 2567 ที่ผ่านมา หลังจากที่ก่อนหน้านี้ กองกำลัง KNDF สามารถยึดเมืองลอยก่อได้บางส่วน นอกจากเมืองปายแล้ว กองทัพพม่ายังสามารถยึดคืนเมืองสี่แส่ง ทางใต้ของรัฐฉานจากกองกำลังฝ่ายต่อต้าน เมื่อวันที่ 15 พฤษภาคม 2568 อีกด้วย อย่างไรก็ตาม ชาวบ้านร้องเรียนกับสื่อคะเรนนีว่า หลังกองทัพพม่ายึดคืนเมืองปายได้ไม่นาน ได้ใช้ปืนใหญ่โจมตีไปยังหมู่บ้านที่อยู่ใกล้เคียง และเผาบ้านเรือนของชาวบ้าน ซึ่งเหตุการณ์เช่นนี้เกิดขึ้นทุกวัน นับตั้งแต่เมื่อวันที่ 2 กรกฎาคม 2568 ที่ผ่านมา
มีรายงานว่า บ้านเรือนของชาวบ้านที่ตั้งอยู่ตามถนนในเมืองปาย ถูกเผาทำลายไปเป็นจำนวนมาก ทั้งนี้ กองทัพพม่าได้เพิ่มกำลังพลและเข้าโจมตีเมืองปายอย่างหนักนับตั้งแต่เดือนพฤศจิกายน 2567 จนกระทั่งเมื่อวันที่ 2 กรกฎาคม 2568 ทหารฝ่ายต่อต้านได้ถอนกำลังออกจากหลายพื้นที่ และทำให้กองทัพพม่าสามารถยึดคืนเมืองปายได้อีกครั้ง
ขณะที่เมื่อเร็วๆนี้ กองทัพพม่าได้แสดงท่าทีเชิญชวนกองทัพเพื่อประชาชน PDF และกลุ่มติดอาวุธต่างๆให้เข้ามาร่วมในกระบวนการเลือกตั้ง เพื่อให้บรรลุวัตถุประสงค์ที่ฝ่าย PDF ต้องการเรียกร้อง โดยกองทัพพม่าอ้างว่า เนื่องจากประเทศไม่เสถียรภาพ ทำให้ประชาชนต้องสูญเสียและได้รับความเดือดร้อน อีกทั้งเศรษฐกิจในประเทศต้องพังทลาย โดยยังกล่าวว่า ทางกองทัพพม่านั้นจะยินดีเป็นอย่างยิ่ง หากกลุ่มติดอาวุธต่างๆและกองทัพ PDF หันหน้ามาร่วมมือกับกองทัพพม่าและรัฐบาลทหารพม่าเพื่อผลประโยชน์ของชาติ โดยเน้นย้ำว่า กลุ่มติดอาวุธต่างๆจะต้องยึดตามระเบียบกฎหมายของบ้านเมืองที่มีไว้
กองทัพพม่ายังอ้างว่า การเปลี่ยนไปสู่ระบอบการปกครองแบบสหพันธรัฐประชาธิปไตย รวมไปถึงการแก้ไขรัฐธรรมนูญจะต้องดำเนินการต่อเนื่องต่อไป ร่วมกับสภาและรัฐบาลที่ได้รับเลือกหลังจากการเลือกตั้ง อย่างไรก็ตาม แม้กองทัพพม่าจะเชิญให้หลายฝ่ายหันหน้ามาเจรจา แต่อีกด้านหนึ่งยังคงโจมตีในหลายพื้นที่ทั่วพม่า ซึ่งอยู่ในเขตพื้นที่ของทหารฝ่ายต่อต้าน ล่าสุดได้โจมตีเมืองจ๊อกเม เมืองสี่ป้อ และเมืองหนองเขียว ทางเหนือของรัฐฉานอย่างต่อเนื่อง ซึ่งขณะนี้เป็นเขตควบคุมของกองทัพปะหล่อง TNLA (Ta’ang National Liberation Army) การโจมตีทางอากาศของกองทัพพม่านั้น สร้างความเสียหายให้กับชุมชนและเป็นภัยคุกคามต่อชีวิตของประชาชนในประเทศ
————2