เมื่อวันที่ 28 มีนาคม 2569 นายสุรินทร์ วรกิจธำรง อธิบดีกรมควบคุมมลพิษ (คพ.) ให้สัมภาษณ์ “สำนักข่าวชายขอบ”ถึงกรณีที่เครือข่ายรักษ์แม่น้ำกระบุรีเรียกร้องให้ คพ.ตรวจสอบคุณภาพน้ำในแม่น้ำกระบุรีในช่วงนี้เร่งด่วนเนื่องจากพบว่าน้ำขุ่นและมีตะกอนดินจากการทำเหมืองแร่บริเวณต้นแม่น้ำในประเทศพม่าพัดมาทับถมจนทำให้พืชน้ำตาย และชาวบ้านเกรงว่าจะมีสารโลหะหนักปนเปื้อนเนื่องจากการทำเหมืองแร่ ว่าได้รับรายงานจากพื้นที่ว่าในการตรวจคุณภาพน้ำครั้งล่าสุดยังไม่พบความผิดปกติของสารโลหะหนักเกินค่ามาตรฐาน แต่ในเดือนเมษายนนี้จะตรวจอีกรอบ
“เดี๋ยวคงได้มอบให้ผู้อำนวยการ(ผอ.)สำนักสิ่งแวดล้อมและควบคุมมลพิษ(สคพ.)ที่ 15 จ.ภูเก็ต ลงพื้นที่อีกครั้ง และไม่ใช่แค่ไปตรวจอย่างเดียว แต่ควรไปแนะนำชาวบ้านให้รู้วิธีปฎิบัติตัวว่าควรเป็นอย่างไร ที่ผ่านมาท่านผอ.ซึ่งเป็นผู้หญิงได้ลงพื้นที่ไปเก็บตัวอย่างด้วยตัวเองเลย ทั้งๆที่เป็นพื้นที่ชายแดนซึ่งต้องประสานกับฝ่ายทหารด้วย”นายสุรินทร์ กล่าว
อธิบดี คพ.กล่าวว่า กรณีที่แม่น้ำข้ามแดนที่มีต้นน้ำมาจากประเทศเพื่อนบ้านซึ่งมีการทำเหมืองแร่และส่งผลกระทบต่อคนไทยว่า เรื่องนี้ต้องดำเนินการแก้ไขที่ต้นทาง โดยล่าสุดได้ไปร่วมประชุมกับ สทนช.เพราะต้องมีกลไกหลายตัวร่วมกันแก้ปกัญหาในการพูดคุยกับประเทศเพื่อนบ้าน ขณะเดียวกันมีหลายประเทศแสดงความจำนงค์ในการให้ความช่วยเหลือ เช่น ญี่ปุ่น ซึ่งเป็นไปได้ว่าในเดือนพฤษภาคม-มิถุนายน เราอาจได้เข้าไปดูคุณภาพน้ำในประเทศเพื่อนบ้าน
“ต้นเหตุเมื่อเกิดในประเทศเพื่อนบ้านซึ่งเป็นเรื่องระหว่างประเทศ บางทีต้องใช้ขั้นตอนระหว่างประเทศ วันก่อนที่คุยกันกระทรวงการต่างประเทศก็เข้ามาด้วย และท่านรัฐมนตรีสีหศักดิ์ก็ให้ความสนใจ เวลาประชุมในเวทีต่างๆท่านก็คุยเรื่องมลพิษข้ามแดนและเรื่องน้ำ เป็นเรื่องที่กระทรวงต่างประเทศเน้นย้ำให้ประเทศเพื่อนบ้านช่วยเหลือตรงนี้ โดยส่วนตัวแล้วผมเองก็ร้อนใจ บางประเทศก็อยากเข้ามาให้ความช่วยเหลือแต่ไม่สามารถบอกชื่อประเทศได้”นายสุรินทร์ กล่าว
อธิบดี คพ.กล่าวว่า เท่าที่ได้ลงพื้นที่รับรู้ว่าชาวบ้านต่างรู้สึกกังวล หน้าที่ของเราก็คือเตือนให้ชาวบ้านรู้ตัวว่าคุณภาพน้ำเป็นอย่างไรเพื่อจะได้แก้ไขปัญหาร่วมกัน เพราะในเมื่อตอนนี้ยังจัดการที่ต้นทางไม่ได้ก็ต้องมาจัดการที่ปลายทางก่อนให้ชาวบ้านรับรู้สถานการณ์ตลอดเวลา
“ในเรื่องตรวจคุณภาพน้ำในแม่น้ำข้ามแดนต่างๆ ตอนนี้เรามองทุกลุ่มน้ำ ทั้งแม่น้ำกก แม่น้ำสาย แม่น้ำโขง แม่น้ำสาละวิน แม่น้ำกระบุรี เป็นแม่น้ำที่เราตรวจตลอด เราเข้าใจเรื่องมลพิษข้ามแดนเป็นอย่างดีว่าชาวบ้านต่างรู้สึกกังวล และรัฐมนตรี ทส.(นายสุชาติ ชมกลิ่น) ท่านก็ย้ำผมอยู่เสมอว่าเรื่องนี้เป็นเรื่องสำคัญ เราจะต้องช่วยกันให้ชาวบ้านคลายความกังวล”นายสุรินทร์ กล่าว
วันเดียวกันเพจของกรมควบคุมมลพิษรายงานว่า นายสุชาติ ชมกลิ่น รองนายกรัฐมนตรี และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม(ทส.) เน้นย้ำให้ความสำคัญกับปัญหามลพิษข้ามแดน ติดตามแผนงานการเฝ้าระวังคุณภาพน้ำ ในทุกๆ แม่น้ำที่ไหลข้ามพรมแดนเข้ามาประเทศไทย ทั้ง กก สาย-รวก โขง สาละวิน รวมถึงแม่น้ำกระบุรี พร้อมสนับสนุนการติดตั้งสถานีตรวจวัดคุณภาพน้ำอัตโนมัติที่ตรวจโลหะหนักได้และรายงานผลแบบเรียลไทม์ เพื่อให้ติดตามสถานการณ์ได้ตลอดเวลาและมีความยั่งยืน มีความโปร่งใสในการรายงานผล สร้างความเชื่อมั่นให้กับพี่น้องประชาชน
นายสุรินทร์ วรกิจธำรง อธิบดี คพ.กล่าวว่า การติดตามตรวจสอบคุณภาพน้ำและตะกอนดินในแม่น้ำ จะมีการรายงานผลในเวบไซต์กรมควบคุมมลพิษ พร้อมแจ้งประชาสัมพันธ์ไปยังหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ขอให้ประชาชนมั่นใจในห้องปฏิบัติการกรมควบคุมมลพิษที่ใช้ตรวจวิเคราะห์ผล รวมทั้งมั่นใจในข้อมูลที่มีความถูกต้องแม่นยำและมีความโปร่งใส
สำหรับการวิเคราะห์คุณภาพน้ำและตะกอนดินในแม่น้ำกระบุรี จ.ระนอง จากการเก็บตัวอย่างล่าสุด ครั้งที่ 2/2569 เมื่อวันที่ 9 กุมภาพันธ์ 2569 ณ จุดเก็บบริเวณปากกระ พื้นที่หมู่ที่ 8 ตำบลปากจั่น อำเภอกระบุรีจังหวัดระนอง พบว่า ผลการวิเคราะห์คุณภาพน้ำ สารปรอท (Hg) มีค่า 0.0005 มิลลิกรัมต่อลิตร (มก./ล.) สารหนู (As) มีค่า <0.01 มก./ล. แมงกานีส (Mn) มีค่า <0.10 มก./ล. ทองแดง (Cu) มีค่า <0.01 มก./ล. แคดเมียม (Cd) มีค่า <0.001 มก./ล. โครเมียม (Cr) มีค่า <0.01 มก./ล. สังกะสี (Zn) มีค่า <0.10 มก./ล. ตะกั่ว (Pb) มีค่า <0.01 มก./ล. และนิกเกิล (Ni) มีค่า <0.01 มก./ล. ทุกพารามิเตอร์อยู่ในเกณฑ์มาตรฐานคุณภาพน้ำในแหล่งน้ำผิวดิน
อย่างไรก็ตาม พบค่าความขุ่นเท่ากับ 159 NTU ซึ่งมีค่าสูงกว่าครั้งก่อนหน้าถึง 3 เท่า
ผลการวิเคราะห์คุณภาพตะกอนดินในแหล่งน้ำผิวดิน สารปรอท(Hg) มีค่า 0.05 มิลลิกรัมต่อกิโลกรัม (มก./กก.) สารหนู (As) มีค่า 6.6 มก./กก.แมงกานีส (Mn) มีค่า 143 มก./กก. ทองแดง (Cu) มีค่า 13 มก./กก. แคดเมียม (Cd) มีค่า <0.10 มก./กก. โครเมียม (Cr) มีค่า 28 มก./กก. สังกะสี (Zn) มีค่า 30 มก./กก. ตะกั่ว (Pb) มีค่า 18 มก./กก. และนิกเกิล (Ni) มีค่า <10 มก./กก. ทุกพารามิเตอร์อยู่ในเกณฑ์มาตรฐานคุณภาพตะกอนดินในแหล่งน้ำผิวดินเพื่อปกป้องสัตว์หน้าดิน
ทั้งนี้ การลงพื้นที่เก็บตัวอย่างในพื้นที่ชายแดน จะต้องประสานและร่วมกับฝ่ายความมั่นคง โดย คพ.กำหนดติดตามตรวจสอบคุณภาพน้ำและตะกอนดินในแม่น้ำกระบุรี จ.ระนอง ปีละ 4 ครั้ง และในช่วงเดือนเมษายน – พฤษภาคม นี้ จะลงพื้นที่เพื่อสร้างความรู้ความเข้าใจกับพี่น้องประชาชนในพื้นที่
