
เมื่อวันที่ 6 กรกฎาคม 2569 ที่ท่าอากาศยานแม่ฟ้าหลวงเชียงราย ต.บ้านดู่ อ.เมืองเชียงราย จ.เชียงราย กลุ่มผู้ใช้น้ำจังหวัดเชียงราย จำนวน 10 คนพร้อม ดร.สืบสกุล กิจนุกร อาจารย์ประจำสำนักวิชานวัตกรรมสังคม มหาวิทยาลัยแม่ฟ้าหลวง เดินทางเข้ายื่นหนังสือต่อนายสุริยะ จึงรุ่งเรืองกิจ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เพื่อขอให้เร่งแก้ไขปัญหาการปนเปื้อนสารโลหะหนักในแม่น้ำกก แม่น้ำสาย แม่น้ำรวก และแม่น้ำโขง ซึ่งมีสาเหตุจากการทำเหมืองแร่ของจีนในประเทศเมียนมา โดยมีนายสรวุฒิ เนื่องจำนงค์ เลขานุการรัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เป็นผู้แทนรับหนังสือ
กลุ่มผู้ยื่นหนังสือระบุว่า ปัญหาการปนเปื้อนสารโลหะหนักส่งผลกระทบต่อพื้นที่เกษตรกรรมไม่น้อยกว่า 200,000 ไร่ ครอบคลุมเกษตรกรกว่า 20,000 ครัวเรือน ในพื้นที่ 8 อำเภอ ได้แก่ อำเภอแม่อาย จังหวัดเชียงใหม่ และอำเภอเมืองเชียงราย เวียงชัย เวียงเชียงรุ้ง แม่จัน แม่สาย เชียงแสน และเชียงของ จังหวัดเชียงราย สร้างความวิตกกังวลต่อการใช้น้ำเพื่อการเกษตร เนื่องจากเกรงว่าสารโลหะหนักจะสะสมในผลผลิตและสัตว์น้ำ อาทิ ข้าว กระเทียม มะม่วง กล้วยหอม ถั่วแระ ถั่วแขก ข้าวโพดหวาน ข้าวโพดเลี้ยงสัตว์ พืชผักสวนครัว และปลาในแม่น้ำ ซึ่งอาจส่งผลกระทบต่อความปลอดภัยของผู้บริโภค ตลอดจนการผลิตและการส่งออกสินค้าเกษตรในอนาคต
ทั้งนี้กลุ่มผู้ใช้น้ำได้เสนอข้อเรียกร้องต่อกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ จำนวน 5 ข้อ ได้แก่ การเร่งเจรจากับรัฐบาลเมียนมาและสาธารณรัฐประชาชนจีนเพื่อยุติการทำเหมืองแร่ที่เป็นต้นเหตุของปัญหา การจัดหาแหล่งน้ำเพื่อการเกษตรทดแทน การตรวจสอบการปนเปื้อนของสารโลหะหนักในน้ำ ดิน ผลผลิตทางการเกษตร และสัตว์น้ำ พร้อมเปิดเผยผลอย่างโปร่งใส การจัดทำแผนที่พื้นที่เสี่ยงด้านการเกษตร และการจัดตั้งคณะกรรมการร่วมที่มีตัวแทนจากภาครัฐ ภาควิชาการ ภาคประชาสังคม และเกษตรกร เพื่อร่วมกำหนดแนวทางแก้ไขปัญหาอย่างเป็นระบบ
นายสรวุฒิ เนื่องจำนงค์ ได้รับหนังสือและแจ้งว่าจะนำข้อเสนอทั้งหมดเสนอต่อนายสุริยะ จึงรุ่งเรืองกิจ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เพื่อพิจารณาดำเนินการในส่วนที่เกี่ยวข้องต่อไป
ทั้งนี้ระหว่างการลงพื้นที่ที่ อ.พาน นายสุริยะ ได้ให้เจ้าหน้าที่แจ้งผู้สื่อข่าวว่ายังไม่ให้สัมภาษณ์ประเด็นเรื่องแม่น้ำปนเปื้อนสารพิษตามที่ผู้ใช้น้ำยื่นหนังสือขอให้แก้ไขโดยจะขอดูเอกสารก่อน