เมื่อวันที่ 28 สิงหาคม 2569 เพจของคณะกรรมาธิการแม่น้ำโขง (Mekong River Commission-MRC) เผยแพร่ข่าวการประชุมคณะผู้เชี่ยวชาญด้านการจัดการสิ่งแวดล้อม (Expert Group on Environmental Management: EGEM) ครั้งที่ 57 ซึ่งได้สรุปผลการจัดทำรายงานการประเมินเบื้องต้นสถานการณ์การปนเปื้อนโลหะหนักในลุ่มน้ำโขงตอนล่าง (Preliminary Assessment of Heavy Metal Contamination Status in the Lower Mekong Basin) MRC ระบุว่าความกังวลต่อการตรวจพบความเข้มข้นของสารหนูในระดับสูงในบางพื้นที่ของแม่น้ำโขงตอนบนเมื่อช่วงต้นปี 2568 สะท้อนถึงความจำเป็นในการดำเนินการประเมินสถานการณ์การปนเปื้อนโลหะหนักในลุ่มน้ำโขงตอนล่าง ในระดับภูมิภาคร่วมกัน
ทั้งนี้ด้วยการสนับสนุนงบประมาณจากรัฐบาลสหราชอาณาจักรผ่าน Foreign, Commonwealth & Development Office (FCDO) สำนักเลขาธิการ MRC ได้ดำเนินการศึกษาประเมินเบื้องต้นระหว่างเดือนมีนาคมถึงสิงหาคม 2569 โดยมีการเก็บตัวอย่างน้ำ 2 รอบในเดือนมีนาคมและเมษายน 2569 ก่อนนำตัวอย่างไปวิเคราะห์ในห้องปฏิบัติการ
“ผลการศึกษาถูกรวบรวมเป็นรายงานการประเมินเบื้องต้น และส่งให้ประเทศสมาชิกคณะกรรมาธิการแม่น้ำโขงพิจารณาและให้ข้อคิดเห็นผ่านการประชุมหารือระดับประเทศในเดือนกรกฎาคม 2569 ก่อนนำข้อเสนอแนะที่ได้รับมาปรับปรุงรายงานฉบับแก้ไข ในการประชุม EGEM ครั้งที่ 57 นี้ได้มีการนำเสนอรายงานฉบับปรับปรุงเพื่อหารือและจัดทำให้แล้วเสร็จ นอกจากนี้ที่ประชุมยังเปิดโอกาสให้ประเทศสมาชิกหารือถึงแนวทางดำเนินงานในระยะต่อไป รวมถึงทิศทางการเสริมสร้างระบบการติดตามตรวจสอบและการประเมินการปนเปื้อนของโลหะหนักในลุ่มน้ำโขงตอนล่าง “
การประเมินครั้งนี้เป็นการนำเสนอภาพรวมเบื้องต้นของสถานการณ์และการกระจายตัวของโลหะหนักบางชนิดในระดับภูมิภาค โดยอ้างอิงจากตัวอย่างที่เก็บในเดือนมีนาคมและเมษายน 2569 ทั้งนี้ การศึกษามิได้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินแนวโน้มการเปลี่ยนแปลงของการปนเปื้อนในระยะยาว เนื่องจากมีการเก็บตัวอย่างเพียง 2 รอบในช่วงฤดูแล้ง
เพจ MRC ระบุ และว่าแม้ว่าการประเมินจะจำกัดอยู่เพียงการเก็บตัวอย่าง 2 รอบในฤดูแล้ง ซึ่งสอดคล้องกับกรอบระยะเวลาของโครงการที่ได้รับการสนับสนุนจากรัฐบาลสหราชอาณาจักร แต่ผลการศึกษาถือเป็นข้อมูลพื้นฐานที่สำคัญสำหรับการพัฒนาระบบติดตาม การประเมิน และการบริหารจัดการคุณภาพน้ำในลุ่มน้ำโขงในอนาคต
เพจ MRC ยังระบุอีกว่าผลการศึกษาครั้งนี้ยังจะเป็นข้อมูลประกอบการพัฒนาระบบติดตามตรวจสอบโลหะหนักที่มีความเป็นระบบและดำเนินการอย่างต่อเนื่องในระยะยาว ภายใต้ เครือข่ายติดตามตรวจสอบแม่น้ำสายหลัก (Core River Monitoring Network) ของคณะกรรมาธิการแม่น้ำโขง (MRC)